op deze pagina:
analoog of digitaal » - software » - beeld oppervlakte en kaart/adapter »
beeldscherm formaat » - foto formaat Tiff Jpg Gif Bmp »

HELP - ik heb een foto gemaakt !

Pixels zelf hebben

geen vastgestelde grootte.

Een beeldscherm met een bepaalde oppervlakte kan evenveel pixels hebben als een scherm met een veel kleinere oppervlakte. Het kan zo zijn dat een weergegeven beeld op het kleinere scherm er beter uitziet dan op een groter scherm omdat ons oog minder details van de afzonderlijke pixels kan waarnemen. Denk bijvoorbeeld aan de gsm-telefoons van enkele jaren geleden en de nu al ( 2007 ) aanwezige en redelijke kwaliteit van internet en foto weergave. We kennen het harde beeldscherm, maar het beeldscherm op flexibel "plastic" is er al geruime tijd.

Dit betekent dus ook dat een monitor van 15, 17, 19 inch of groter niet automatisch andere hoeveelheden pixels weergeeft, het kan wel. Het inch-formaat slaat hier op de beeld-diagonaal effectief scherm. Dus niet de kunstof kast meetellen, en niet horizontaal of verticaal, maar van linksonder naar rechtsboven bijv.
Op een 19 inch monitor kun je wel een beelscherm na laten bootsen van 800 x 600. Andersom, op een VGA scherm van 640 x 480 lukt het niet om een leesbaar 1024 x 768 tevoorschijn te toveren en als de grafische kaart niet wil, is het uitgesloten.

Elke pixel bestaat uit een of meerdere bits (een 'bit' wat een afkorting is voor 'binary digit' / binair of tweetallig getal). Het aantal bits per pixel ( 8 x 1 bit vormen 1 byte ) bepaalt het aantal kleuren dat een pixel kan weergeven. Een twee-bit pixel kan 4 kleuren weergeven; een 8-bit pixel 256 kleuren. Aan 256 kleuren ( meestal het formaat onder de noemder GIF voor plaatjes, hebben we vaak niet meer genoeg. We denken meer aan miljoenen.
Plakken 3 x 8 bits aan elkaar, komen we aan combinaties van 256 x 256 x 256 ofwel 16.777.216 miljoen bits of in bytes, gedeeld door 8 : 2 Megabyte ruim. En er zijn grotere formaten mogelijk.Zie verderop RGB

Hoe hoger de schermresolutie en hoe groter het aantal bits per pixel, hoe meer computergeheugen nodig is om alle informatie op het scherm te verwerken, maar ook bewaar- ruimte , dus op de harde schijf, en ook verzendruimte / email-traffic om de foto te verzenden per email of te uploaden naar een server voor een foto van je huis op internet.

Dotpitch

Naast de pixels is er de dotpitch. Dit is de afstand tussen de beeldpunten en heeft daarom veel invloed op de scherpte van het beeld. Hoe kleiner de dotpitch, hoe scherper het beeld, waarbij als standaard geldt een dotpitch van 0.297 mm.

R(ood) G(roen) en B(lauw) RGB

RGB, een set kleuren gebaseerd op de primaire lichtkleuren rood, groen en blauw, verwijst naar een kleurmodus en naar een kleurmodel. Voor afdrukwerk op de printer wordt veelal CMYK gebruikt, de vertaalslag wordt gedaan door pc en printer, hoeft u zich niet druk om te maken. Daarnaast zijn er nog meer afkortingen mogelijk, maar veelal gaat het dan om beschrijvingen van speciale kleur-theoriëen. De vertaalslag naar professioneel afdrukwerk is, inderdaad, professioneel. De duurdere software zoals Corel kunnen daar iets mee, het bedienen is vers 2 en eigenlijk kunt u dan beter eerst de drukker/graficus vragen hoe zij een en ander aangeleverd willen hebben om teleurstelling te voorkomen.

Blijft gelukkig alleen RGB over. Tenminste simpel , toch?
We gaan uit van een 24 bits methode, oh, ja. Zoals hierboven uitgelegd, gaan er 8 bits in 1 byte. Plakken we er 3 achter elkaar , hebben we 3 x 8 = 24 bits ofwel 3 byte. Met 8 bits kunnen we 256 kleuren componeren ( 2 tot de macht 8 ), dus Rood krijgt 256 varianten, Groen idem en Blauw blijft niet achter. Totaal bereiken we dan een combinatie van 16,7 miljoen kleuren.
Dan is het dus duidelijk dat wanneer u breedte en hoogte kent, u dit moet vermenigvuldigen met een byte-waarde van 3, want voor de omvang hebben we het gemakshalve over bytes ( 1 x 8 bits en bij RGB dus 3 bytes ).
En voor de statistiek : 32-bits ofwel "ware kleuren" kan ook nog.

beeld formaat

De software die de pc gebruikt onder Mac-achtige (Macintosh) systemen hanteert een norm van 72 dots per inch, terwijl windows-systemen doorgaans als standaard instelling 96 dots per inch hanteert. Dot wordt hier gebruikt als beeldpunt ofwel pixel.

Maar neem nu als voorbeeld een moderne LCD/TFT monitor van 17 inch beelddiagonaal : deze vermeld in de specificatie een display area van 33.8 cm x 27 cm., naast een resolutie van 1280 x 1024 (verhouding van 80%). Dus horizontaal kunnen 1280 dots per inch op 33.8 centimeter worden gelocaliseerd, dat is 37.86 per centimeter, en omdat er toch meestal gesproken wordt over inches, waar 2.54 centimeter in gaan, wordt het eindresultaat 37.86 x 2.54 geeft 96.18 dpi ofwel dots / pixels per inch. Dat in tegenstelling tot de oudere types monitor met 72 dpi, is een vooruitgang, maar................. vergeleken met printer-resoluties waar 150 dpi nog niet veel is, 200 al beter, 300 is al wat, 600 dpi voor een standaard inktjetprinter uitstekend en 1200 en hoger voor drukwerk -kwaliteit, is dus aan de magere kant enerzijds, anderzijds is de weergave voor het oog uitstekend.
90 dpi op 300 dpi voor de printer is nagenoeg 1 op 3. En een foto wilt u ook niet op A4 formaat, zou op het scherm heel veel scrollen ( een en weer schuiven ) noodzaken, dus u begrijpt, wanneer HET DOEL AFBEELDEN OP HET SCHERM is, kan de foto veel kleiner worden, met als gevolg minder omvang, minder internet-fileverkeer en snellere opbouw van de webpagina.

beeldscherm formaat

De aanbieding van uw monitor roept u toe : 17 inch en dan slaat dat op de beeld-diagonaal, gemeten van linksonder naar rechtsboven, of van rechtsonder naar linksboven. Meestal gelijk.....
Nu kunt u om het horizontale en verticale vlak te bereken, de wiskunde opgeslagen in uw geheugen, aktiveren onder toepassing van de Stelling van Pythagoras. Voor wie het niet wil weten, dit stuk gewoon overslaan.

Deze stelling houdt in, dat wanneer je het kwadraat van de schuine zijde, in deze tekening de lijn A-C, neemt, dan heb je automatisch het kwadraat van de rechthoekzijden, in deze tekening : de lijnen AB plus BC. Nou, daar heb je wat aan. Toch wel, want je weet ook nog de resolutie, stel even een formaat van 1280 x 1024, dan hebben we voor de horizontale lijnen 1280 en voor de verticale lijn 1024, ofwel een verhouding van 5 : 4 !

Dus de twee rechthoekzijden moeten een totaal van het kwadraat van de lijn AC met elkaar delen in die verhouding, dus delen we het kwadraat van 17 inch = (x 2.54) 43,18 centimeter, door 9 ( 5+4 ), voor de horizontale lijn nemen we dan 5 x en voor de verticale lijn 4 x het resultaat.
En dat resultaat is onderdeel van het kwadraat, dus terug naar de wortel, ofwel met worteltrekken en uw rekenmachine komen we op horizontaal 32,18 centimeter en verticaal 28,78 centimeter.

Heel mooi die rekenkunde, maar heb je er wat aan?
Niet bepaald, wanneer je als voorbeeld de Acer 17 inch AL1916 neemt, want - en daar gaat het nu even om - de fabrieks-specificatie geeft aan als "display-area = display-size" een waarde van 33,8 cm horizontaal en 27 cm verticaal. Dus bespaar u de rekenoefening, hoewel het houdt de hersenen fris, maar vraag of kijk naar het display gebied.

Wetende dat horizontaal er 1280 pixels te verdelen zijn over 33,8 cm, betekent dat 37,86 per centimeter, maar we gaan even naar inches dus vermenigvuldigen met 2.54 levert ons op 96,18 pixels per inch (ppi) of dots per inch (dpi).
En daar hebben we wat aan ( even exclusief de dot-pitch dus de pixel afstand onderling ).
Want een plaatje van méér dan die eenheid, zal horizontaal scrollen betekenen en een aanslag op het webdesign en mogelijk fileverkeer qua traffic. En kiest u voor 72 dpi , scheelt dat niet zo heel veel in ons gezichtsvermogen.

foto formaat

TIFF (Tag Image File Format) formaat is speciaal gemaakt voor opslag van gescande beelden met de bedoeling deze te gebruiken voor professionele druktoepassingen. In dit bestand wordt ook het kleurprofiel bewaard. Dit formaat is vooral geschikt voor opslag van een beeld dat later nog moet bewerkt worden en meestal is dit bestand niet gecomprimeerd.
Maar om de zaak een beetje kleiner te maken maken we wel gebruik van het formaat JPG , JPG2000 en andere, hetzij al in de camera hetzij achteraf. Via wiskundige formules worden er bitjes uitgehaald, die er later weer aan toegevoegd kunnen worden. Neem als voorbeeld, wanneer je op een aantal rijen in de fotoweergave een rij van gelijke kleurwaarde tegenkomt, kun je afspreken dat die vastgelegd kan worden in een vaste code. Dat gaat vaak gepaard met iets kwaliteitsverlies, maar onze ogen zijn nu ook weer niet zo scherp, zeker in beeldscherm-weergave, dat we dat zien. Dus is een compressie verhouding ( zo noemen we dat inpakken ) van 70% heel gebruikelijk, maar hoeft niet altijd 70 te zijn, hoger en soms 100 is soms noodzakelijk. Dat wil zeggen een hogere verhouding, dus minder compressie dus minder verlies, het laatste komt voor wanneer bepaalde software alleen maar specifieke types kan verwerken, zoals jpg.

jpg voorbeeld

We hebben een foto, die we gaan openen met het programma Irfan View, en dat programma meldt ons vervolgens dat het formaat van de foto 640 x 480 is (horizontaal x verticaal in pixels) en de bestandsgrootte op schijf 80.9 Kbytes is, terwijl het 24 BPP systeem toegepast is ofwel 24 Bits Per Pixel.
Daarnaast nog het getal 900.4 wat slaat op de omvang in het pc-geheugen, indien het bestand zal worden weergegeven op het scherm, dit is uitgedrukt in Kbytes ( K staat voor kilo = meestal 1024, maar om het eenvoudig te houden wordt in dit soort zaken kilo gebruikt voor 1.000. Dus 900.400 bytes.).
De ultieme test : we hebben dit jpg-bestand geopend, en gaan het vervolgens opslaan in het formaat Tiff , handig zo'n (!) programma. Kijken vervolgens met de bestands-explorer naar de omvang en zien 902 Kb staan, want de explorer gaat uit van syteem-eenheden.
Tweede test: horizontaal 640 pixels x verticaal 480 pixels x 3 (bytes) geeft een totaal van 921.600.

Kortom : dit specifieke jpg bestand was nog slechts 9% van het niet-gecomprimeerde bestand. Is dat afslanken of is dat afslanken.
Maar ...geen gewoonte van maken, het gaat slechts om het voorbeeld. Want een eenmaal jpg bestand is kwalitatief toch minder, er een tiff bestand van maken zal hooguit het formaat herstellen, maar nooit de kwaliteit. Eigenlijk moet van een waardevolle foto altijd een bronbestand in Tiff bewaard worden , bijvoorbeeld op een goede kwaliteit cd/dvd en ook die met regelmaat verversen. Daarnaast voor elke toepassing een kopie maken, een aparte kopie voor beeldscherm weergave en een aparte kopie voor een papierafdruk, waarbij je ook nog onderscheid kunt maken in de soort papier!
Hierover elders meer.

De bestandsextensie BMP of DIB

(Device Independent Bitmap)

BMP-bestanden en zeker 24-bits true-color bestanden zijn niet gecomprimeerd.

GIF ofwel

Graphics Interchange Format

GIF ondersteunt kleuren, verschillende resoluties, animatie en een transparante achtergrond. Het aantal kleuren is beperkt tot maximaal 256 (door het gebruik van 8 bits), die elk wel uit 262.144 verschillende gekozen kunnen worden.
Compressie vindt plaats op basis van het aantal kleuren per horizontale lijn, zijn er veel kleuren nodig dan is JPG of PNG een betere optie.

PNG ofwel Portable Network Graphic

Het PNG-formaat is ooit ontstaan om een patentvrij alternatief te bieden voor het populaire GIF-formaat, waarbij de gepatenteerde LZW-compressie toegepast wordt in het bezit is van het technologiebedrijf Unisys die op een gegeven moment oordeelde dat er betaald moest worden voor het gebruik.
PNG biedt gedeeltelijke transparantie en de ondersteuning van ruim zestien miljoen kleuren, maar naast weliswaar een betere beeldkwaliteit minder compressie, dus JPG zal kleiner zijn.
Ten opzichte van GIF biedt PNG geen animaties, daarvoor dient dan weer het MNG-formaat. Echter, voor internetgebruik zijn PNG en MNG geen aanraders, omdat niet elke internet-browser deze formaten correct toepast!

En zo kunnen we de lijst ongebreideld voortzetten, zo ongeveer elk foto bewerkings programma kent z'n eigen formaat, Zoner met WMF, niet te verwarren met het Windows Meta File, Corel Draw met CDR etc.
Voor internet toepassingen kunnen we met JPG en GIF uitstekend uit de voeten.
Voor bewaren bronbestand is TIFF de oplossing, en
voor printen op papier kan een tijdelijk bestand gekozen worden , mede afhankelijk van uw voorkeur qua beeldsoftware.

naar foto pagina 3

top pagina